Ζουμε σε μικρη εποχη (ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΑΥΓΗ, 15.11.2009)

ΤΗΣ ΣΙΣΣΥΣ ΒΕΛΙΣΣΑΡΙΟΥ

Έτσι όπως είμαι τίποτα δεν είμαι, αν δεν

έχω, όπως είμαι, ασφάλεια.

Μακμπέθ, (πράξη Γ΄ σκ.1)

 

Αυτά λέει ο Μακμπέθ όταν συλλογιέται μόνος του το φονικό που έκανε για τη φιλοδοξία του. Σκότωσε τον νόμιμο βασιλιά της Σκωτίας, τον καλό Ντάνκαν, για να ανέβει αυτός στον θρόνο. Μετά το φονικό τον ζώνει η ανασφάλεια και ο τρόμος, ενώ στην ψυχή του αναδεύεται το παράπονο για αυτό που ο ίδιος έκανε, με τη δική του βούληση, ρίχνοντας το φταίξιμο στους άλλους. Και πλήρης αυτοοικτιρμού συνεχίζει: «Μου ‘βαλαν στο κεφάλι μου ένα στείρο στέμμα / κι ένα άγονο μου δώσαν να κρατήσω σκήπτρο, / που άλλος θα μου το αδράξει, ξένο χέρι κι όχι / δικός μου γιός» (πράξη Γ΄ σκ. 1).

Παλιές ιστορίες, Σαιξπηρικές υπερβολές, αιματηρές τραγωδίες: «καμία σχέση», που θα λέγανε και ο νεολαίοι μας. «Καμία σχέση» με τη πεζή καθημερινότητα, με το αποστειρωμένο συναίσθημα, με την τυποποιημένη εμπειρία και βεβαίως με την ιστορική στιγμή που διανύουμε, στιγμή που συρρικνώνει τα μεγάλα ερωτήματα σε καρικατούρες διλημμάτων. Και όμως η σχέση των ανθρώπων με την εξουσία, και δη των ηγετών (εντός ή εκτός εισαγωγικών), κατατρύχεται μονίμως και βασανιστικά από τα παραπάνω σύνδρομα που διεκτραγωδεί ο Σαίξπηρ σε αυτό το σκοτεινό δράμα: τυφλή φιλοδοξία, τερατώδης ανασφάλεια και ένα τελικό αίσθημα ηθικής ακύρωσης του υποκειμένου, τραύμα που όμως μετατοπίζεται στους άλλους για λόγους αυτοπροστασίας του πληγωμένου εγώ.

Η φιλοδοξία και η ανασφάλεια σαν καρκίνος ξαπλώθηκαν και κυρίευσαν το μυαλό του γενναίου Σκώτου στρατηγού και ευγενούς, και τον μετέτρεψαν σε δολοφόνο και τύραννο. Αδυνατώντας να αντικρίσει τη δική του ευθύνη εμφανίζεται ως το υποχείριο των άλλων για μια επιλογή που ήταν αποκλειστικά δική του. Όπως πάντα στο πολιτικό δράμα της Αναγέννησης, και όχι μόνο, ο βαθύτερος τρόμος βρίσκεται στην έλλειψη διαδόχου, συνεχιστή της δυναστείας ή του πολιτικού σχεδίου του γεννήτορα.

Το ερώτημα που τίθεται είναι αν αυτά τα διαχρονικά στοιχεία στο παιχνίδι της κατοχής, διαχείρισης ή παράδοσης της εξουσίας μπορούν να γράψουν αντίστοιχες ιστορίες στην εποχή του θανάτου των μεγάλων αφηγήσεων. Η προφανής απάντηση είναι ότι λείπουν οι άνθρωποι μεγέθους, η μεγαλοψυχία και η συγχώρεση, τα μεγάλα πάθη, όπως η τραγική γενναιότητα του Μακμπέθ και ο αναστοχασμός του πάνω σε αυτό που λέγεται ζωή: «Σβήσε, σβήσε, φως λιγόζωο! / Ζωή ΄ναι φευγαλέα σκιά, φτωχός θεατρίνος, που / με στόμφο τρώει την ώρα του ‘πά στη σκηνή / και πια δεν ξανακούγεται…» (πραξη Ε’, σκ. 5). Δεν προσφέρεται πλέον όμως ούτε η τελική αποκατάσταση της ηθικής τάξης με την οποία επιλύονται οι αντιφάσεις και επουλώνονται οι πληγές στο κοινωνικό σώμα.

Στις μικρές διαμάχες εξουσίας που χαρακτηρίζουν το τώρα, που απεχθάνεται τις μεγαλειώδεις κινήσεις, ο κώδικας αλληλοσυνεννόησης ή ο κοινός παρανομαστής των πράξεων είναι η μικροψυχία. Πρόσφατα η Αριστερά μας έχει προσφέρει αφηγήσεις μικροψυχίας και κυνισμού. Ο Μ. Μαϊλης συμπυκνώνει ως εξής τη μεγαλειώδη θυσία του Πλουμπίδη και εντέλει του Μπελογιάννη. Αναφερόμενος στην περίφημη επιστολή του πρώτου: «Ο ίδιος ο Πλουμπίδης . .. επέμενε ότι έπραξε το χρέος του προκειμένου να σωθεί ο Μπελογιάννης …. Επίσης ο Μπελογιάννης είχε θεωρήσει σωστή τη διάψευση της επιστολής … Εξάλλου το αστικό κράτος θα εκτελούσε και τους δύο. Όπως και έκανε.» (Ριζοσπάστης 8-11).

Και έτσι ξεμπερδεύει ο σύντροφος με αυτό που τον εκμηδενίζει. Στη δική μας αριστερά η αναγόρευση σε αποτυχία του εκλογικού αποτελέσματος του ΣΥΡΙΖΑ, ειδικά όταν ο ειπών απείχε, καταλήγει να συρρικνώνει το μέγεθός του, ενώ η ιδιότητα του απλού μέλους του ΣΥΡΙΖΑ μακράν του να σηματοδοτεί σεμνότητα δείχνει αλαζονεία. Η τραγική ειρωνεία είναι ότι στο Μακμπέθ ο Μάλκολμ, ο γιος του Ντανκαν, τελικά στέφεται βασιλέας της Σκωτίας. Στις ιστορίες της δικής μας αριστεράς δεν θέλουμε διαδόχους και δαχτυλίδια, ούτε τραγικές συγκρούσεις ηγετών για την εξουσία.

Πολύ περισσότερο όμως απεχθανόμαστε τον κυνισμό με τον οποίο χρησιμοποιούνται άνθρωποι για πολιτικά σχέδια ή (ας είναι) και οράματα που ποτέ δεν συζητήθηκαν, δεν συνομολογήθηκαν και δεν ήταν αντικείμενο συμμετοχής από το συλλογικό σώμα. Θέλουμε να γράψουμε τις δικές μας ιστορίες χωρίς κεντρικό ήρωα αλλά με πρωταγωνιστές τη συλλογικότητα και κυρίαρχο αίσθημα τη χαρά του μοιράσματος. Αν αυτό μας ξεπερνά μπορούμε τουλάχιστον από τις ιστορίες μας να απαλείψουμε τον μικροαστισμό;

Advertisements

3 Σχόλια so far
Σχολιάστε

Αν αυτό το κείμενο είναι μια έμμεση απάντηση στη τελευταία δήλωση του Αλέκου Αλαβάνου προς το παρόν σημειώνω ένα βασικό του αρνητικό :οδηγείται με χαρακτηριστική ευκολία σε χαρακτηρισμούς χωρίς αποδεικτική αναφορά( λέμε πιό γλαφυρά κάτι που δεν μπάινουμε στον κόπο να αποδείξουμε αλλά το θεωρούμε δεδομένο)- και ένα θετικό: την αναφορά στον Σαίξπηρ…οι μεγάλοι του ΘΕΑΤΡΟΥ (Π.Χ.οι Αρχαίοι ΤΡΑΓΙΚΟΊ), και της ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣπ.χ. Ντοστογιέφσκι, μας λένε πολλά για τον ΑΝΘΡΩΠΟ , τις κοινωνίες ,τους ανταγωνισμούς πάσης φύσεως…ισως πολύ περισσότερα απο τον ΜΆΡΞ , τον ΛΈΝΙΝ , τον ΜΑΟ ΚΛΠ στους οποίους πολλοί ανατρέχουμε για να ενισχύσουμε την άποψή μας ,ενώ δεν χρειάζεται…ΑΝ όσα γίνονται στον ΣΥΡΙΖΑ και περί ΤΟΝ ΣΥΡΙΖΑ , ΤΑΙΡΙΆΖΟΥΝ ΣΕ ΤΡΑΓΩΔΙΑ Ή ΣΕ ΚΩΜΩΔΙΑ Ή ΣΕ ΙΛΑΡΟΤΡΑΓΩΔΙΑ μιά αλλη φορά…ΠΆΝΤΩΣ ΟΙ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΜΠΕΛΟΓΙΑΝΝΗ-ΠΛΟΥΜΠΙΔΗ ΗΤΑΝ ΣΑΦΩΣ ΤΡΑΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΔΕΝ ΜΠΑΙΝΟΥΝ ΣΤΟΝ ΙΔΙΟ ΠΑΡΑΝΟΜΑΣΤΗ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΜΑΧΗ ΑΛΑΒΑΝΟΥ-ΤΣΙΠΡΑ- Η ΜΗΠΩΣ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΓΙΑ » ΨΕΥΔΟΔΙΑΜΑΧΗ»;

Σχόλιο από ΓΙΑΝΝΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ

ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗ :
Με την ευκαιρία της κυκλοφορίας απο ΤΟ ΒΗΜΑ της σειράς ΡΩΣΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ σε χαμηλή τιμή , σήμερα νομίζω βγαίνει στα περίπτερα το κλασικό ΕΓΚΛΗΜΑ ΚΑΙ ΤΙΜΩΡΙΑ του ΝΤΟΣΤΟΓΙΕΦΣΚΙ, μια σύσταση φιλική σε παλιούς και ειδικά στους νέους φίλους:
Παρότι οι μεταφράσεις είναι πιθανότατα οι παλιές του ΑΡΗ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ , της ΚΟΡΑΛΙΑΣ ΜΑΚΡΗ , ΚΛΠ….είναι μια καλή ευκαιρία να διαβάσουν τους Ρώσους κλασικούς…Εκτός των άλλων θα δούν οψεις της ρωσικής κοινωνίας που καμμιά πολιτική φιλολογία , ακόμη και των ΜΑΡΞ , ΛΕΝΙΝ ,ΤΡΟΤΣΚΥ και άλλων πολλών δεν είχαν συλλάβει…
Φυσικά στο ΒΗΜΑ οφείλουμε και τις πολύ καλές σειρές των ΑΡΧΑΙΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ ( ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΖΗΤΡΟΣ)…ειδικά για οσους θα είχαν » ιδεολογική δυσκολία » να διαβάσουν τους Αρχαίους απο τις εκδόσεις ΓΕΩΡΓΙΑΔΗ ( αν ο ΑΔΩΝΙΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ ΘΕΩΡΕΊΤΑΙ » ΑΚΡΟΔΕΞΙΟΣ» τότε μάλλον εχουμε βαθιά μεσάνυχτα απο την ελληνική ιστορία…).
Δεν προσφέρονται βεβαίως για ενα ειδος «νεοδογματικού» λόγου που ανθεί και σήμερα στην Αριστερά : εκείνου που θεωρεί δεδομένο ότι οφείλει να αποδείξει…
Για τη σημασία της » αστικής » παιδείας παραπέμπω σε δύο βιβλία που κυκλοφόρησαν πριν 25-30 χρόνια :ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΜΗΛΙΟΥ ( ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΗΣ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΟΠΟΥ ΑΝΑΛΥΕΤΑΙ Η ΑΠΟΨΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΩΣ ΙΜΚ ΚΑΤΑ ΑΛΤΟΥΣΕΡ ) και του ΔΗΜΗΤΡΗ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ ( ΠΑΙΔΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ)-ΟΠΟΥ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΩΝ ΓΚΡΑΜΣΙ ΚΑΙ ΠΟΠΠΕΡ ΑΝΤΙΚΡΟΥΟΝΤΑΙ ΟΙ ΘΕΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΛΤΟΥΣΕΡ-ΜΗΛΙΟΥ ΚΑΙ Η ΕΝ ΕΛΛΑΔΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥΣ ΠΟΥ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΣΗΜΑΙΝΕ ΑΓΩΝΑΣ ΓΙΑ ΧΑΛΑΡΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΗΜΙΜΑΘΕΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΠΟΙΑ ΠΟΛΛΟΙ «ΑΡΙΣΤΕΡΟΙ» ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΑΛΑΙΠΩΡΗΘΗΚΑΜΕ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΟΤΑΝ ΕΠΡΕΠΕ ΣΤΗ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΝΑ ΚΑΛΥΠΤΟΥΜΕ ΤΗΝ ΑΓΝΟΙΑ ΜΑΣ ΞΑΝΑΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΥΛΗ ΠΟΥ ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΡΝΑΓΑΜΕ ΜΕ ΤΙΣ ΓΝΩΣΤΕΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ( ΠΑΣΑΛΕΙΜΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΝΤΕ ΕΙΤΕ ΑΝΤΙΓΡΑΦΕΣ)…ΑΛΛΑ ΦΟΒΑΜΑΙ ΟΤΙ ΚΑΘΕ ΓΕΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΤΑ ΙΔΙΑ ΛΑΘΗ…

Σχόλιο από ΓΙΑΝΝΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ

ΧΘΕΣ ΔΙΑΒΑΣΑ ΣΤΗ ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΑΥΓΗ ΤΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΑΛΑΒΑΝΟΥ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΤΙΧΟΥΣ ΤΗΣ ΒΑΛΑΒΑΝΗ.ΘΑ ΠΕΡΙΜΕΝΩ ΤΗΝ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΣΕ ΛΙΓΕΣ ΜΕΡΕΣ – ΓΙΑΤΙ Ο ΠΟΙΗΤΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΕΠΙΔΕΧΕΤΑΙ ΠΟΛΛΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ.ΠΡΟΤΙΜΩ ΑΝ ΚΑΙ ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΠΙΑ «ΛΕΝΙΝΙΣΤΗΣ» ΤΗΝ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ.ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΣΥΜΜΕΤΕΙΧΑ ΩΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΣ ΣΕ ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΟ ΣΑΒΒΑΤΟ ΣΤΟ ΕΜΠ.ΜΕ ΕΝΔΙΕΦΕΡΕ ΚΑΙ ΜΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ.ΣΗΜΕΙΩΝΩ : ΧΑΜΗΛΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ- ΥΠΟΒΟΣΚΟΥΣΑ ΕΝΤΑΣΗ ΑΠΟ ΜΕΡΙΚΟΥΣ/ΕΣ ΠΟΥ ΘΕΩΡΟΥΝ ΟΤΙ «ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ» ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΥΝ – ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΠΟΥ ΜΑΣ ΠΑΝΕ ΠΟΛΥ ΠΙΣΩ ΩΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑ Π.Χ.Η ΑΡΧΙΚΗ ΣΚΕΨΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΑΠΟ ΑΠΕ ΗΤΑΝ ΝΑ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΙΔΙΩΤΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΟΙ ΑΛΛΑ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΑΥΤΟΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ!…ΓΕΝΙΚΑ ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΦΕΤΙΧΙΣΤΗΣ ΤΩΝ ΚΟΜΜΑΤΙΚΩΝ ΣΧΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΟ 88-89 ΕΒΛΕΠΑ ΤΟΝ ΣΥΝ ΣΑΝ ΕΝΑ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟ ΣΧΗΜΑ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΜΙΑΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΜΕ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΙ ΧΩΡΙΣ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΥΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥΣ ( «ΑΝΑΝΕΩΤΙΚΗ» ,»ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗ»,»ΑΝΤΙΣΥΣΤΗΜΙΚΗ»,
«ΑΝΤΙΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΗ»,»ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ»)…ΟΣΟ ΠΙΟ ΣΥΧΝΑ ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ ΑΥΤΑ ΤΑ ΕΠΙΘΕΤΑ ΤΟΣΟ ΔΙΝΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ ΟΤΙ ΚΑΤΑΡΧΗΝ ΤΟΥΣ ΕΑΥΤΟΥΣ ΜΑΣ ΠΡΟΣΠΑΘΟΥΜΕ ΝΑ ΠΕΙΣΟΥΜΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ…ΑΝ ΕΙΜΑΣΤΕ ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΤΟ ΚΑΤΟΧΥΡΩΝΟΥΜΕ ΜΕ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΑΣ ΙΣΧΥ…ΑΝ ΥΠΑΡΧΕΙ…ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΧΟΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΣΤΟ BLOG ΠΟΥ ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΗΚΕ ΟΤΑΝ ΘΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΗΣΕΙ…Η ΒΑΣΙΚΗ ΜΟΥ ΠΡΟΤΑΣΗ ΗΤΑΝ Η ΕΚΔΟΣΗ ΑΠΟ ΚΟΙΝΟΥ ΜΕ ΤΟΥΣ ΟΙΚΟΛΟΓΟΥΣ -ΠΡΑΣΙΝΟΥΣ ΜΙΑΣ ΜΑΖΙΚΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑΣ ( ΟΡΘΟΤΕΡΑ -ΜΕ ΘΕΜΑΤΑ-ΕΙΔΗΣΕΙΣ-ΣΧΟΛΙΑ-ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΕ ΦΙΛΟΔΟΞΙΑ ΝΑ ΒΓΑΙΝΕΙ ΤΑΚΤΙΚΑ -ΚΑΘΕ ΜΗΝΑ Η ΚΑΘΕ ΔΕΚΑΠΕΝΤΕ ΜΕΡΕΣ ΚΑΙ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΤΡΙΑΝΤΑ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΦΥΛΛΑ – ΚΑΤΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΚΑΛΥΠΤΕΙ ΟΥΤΕ Ο » ΔΑΙΜΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ» ΟΥΤΕ Η «ΠΡΑΣΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ»…

Σχόλιο από ΓΙΑΝΝΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ




Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s



Αρέσει σε %d bloggers: