Ο Tρισέ, ο Γκράμσι και η φιλελεύθερη οικονομία (ΑΥΓΗ, 7.4.2010)
07/04/2010, 8:58 μμ
Filed under: Ευκλειδης Τσακαλωτος | Ετικέτες: ,

ΤΟΥ ΕΥΚΛΕΙΔΗ ΤΣΑΚΑΛΩΤΟΥ

Ολόκληρη η ευρωπαϊκή αριστερά χρωστά μεγάλη ευγνωμοσύνη στον Ζαν Κλοντ Τρισέ. Πολλοί θεώρησαν την απόφαση ότι η ΕΚΤ θα συνεχίσει να δέχεται τα ομόλογα των ελληνικών τραπεζών πιο σημαντική από την άλλη απόφαση των πολιτικών της Ευρώπης για στήριξη των αδύναμων οικονομιών αν χρειαστεί. Και νομίζω ότι έχουν δίκαιο. Η απόφαση της ΕΚΤ λογικά θα αμβλύνει κάπως τα προβλήματα των ελληνικών τραπεζών αλλά και της κυβέρνησης. Δεν αλλάζουν, βέβαια, οι βασικοί παράμετροι που αντιμετωπίζει η ελληνική οικονομία, ούτε το γεγονός ότι η μόνη στρατηγική που έχει συναποφασιστεί από την κυβέρνηση και την Ε.Ε. βασίζεται σε μια μακρά περίοδο ύφεσης και μείωσης μισθών για να ξαναποκτηθεί η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας. Αλλά μια μικρή ανακούφιση ίσως να υπάρξει.

Η ευγνωμοσύνη μας όμως δεν αφορά τόσο στο αποτέλεσμα όσο στη μέθοδο. Ο Tρισέ ανακοίνωσε στις 25 Μαρτίου ότι θα αγνοήσει σε έναν βαθμό τη βαθμολόγηση των οίκων αξιολόγησης για την αξιοπιστία των κρατικών ομολόγων. Είπε, δηλαδή, ότι θα αντιμετωπίσει τις χρηματαγορές πολιτικά. Κι αυτό έχει τεράστια σημασία. Στις σημειώσεις του από τη φυλακή στον Μεσοπόλεμο, ο Γκράμσι ανέδειξε ότι η οικονομία της αγοράς δεν αποτελεί ένα φυσικό φαινόμενο, όπως υπονοούν οι αρχές της φιλελεύθερης πολιτικής οικονομίας. Όπως και όλα τα ρυθμιστικά πλαίσια που μπορεί να φανταστεί κανείς, ο ρυθμιστικός ρόλος των αγορών συγκροτείται και διατηρείται από συγκεκριμένες πολιτικές δυνάμεις με συγκεκριμένες παρεμβάσεις. Ότι στην Ε.Ε. οι χρηματαγορές θα παίζουν τόσο σημαντικό ρόλο στην αξιολόγηση επιχειρήσεων και οικονομιών έχει συναποφασιστεί τις τελευταίες τρεις δεκαετίες από τις κυρίαρχες δυνάμεις της κεντροδεξιάς και της κεντροαριστεράς. Αυτό αποδεικνύεται από την άρση των περιορισμών στις κινήσεις κεφαλαίου, την προώθηση του αγγλοσαξονικού χρηματοπιστωτικού μοντέλου που βασίζεται λιγότερο στον έλεγχο των τραπεζών και περισσότερο στις αγορές, και από πολλές άλλες μεγάλες και μικρές αποφάσεις.

Ο Tρισέ απέδειξε ότι όσο χρήσιμες για ιδεολογικούς σκοπούς κι αν είναι οι νεοφιλελεύθερες μυθοπλασίες περί φυσικότητας των αγορών, το συμφέρον των τάξεων που αντιπροσωπεύει συχνά θα διατάσει παρεμβάσεις που θα αναιρούν στην πράξη τις αρχές της φιλελεύθερης πολιτικής οικονομίας. Μπορεί ο Πρετεντέρης να συνεχίζει κάθε βράδυ να μας «εκπαιδεύει» στο ότι δεν έχει σημασία τι λέει ο ένας ή ο άλλος πολιτικός αλλά τι λένε οι αγορές, όμως τώρα έχει αποδειχθεί το αντίθετο από την πιο επίσημη πηγή που θα μπορούσε να φανταστεί κανείς. Σε σχέση με τις χρηματαγορές, η πολιτική μετράει.

Με αυτή την έννοια η παρέμβαση σε σχέση με τις χρηματαγορές είναι πάντα θέμα δοσολογίας. Μπορούμε να φανταστούμε ένα συνεχές που αρχίζει από την απόφαση Tρισέ, περνάει στη φορολόγηση χρηματοπιστωτικών συναλλαγών όπως πρότεινε ο James Tobin, συνεχίζει με περιορισμούς στις κινήσεις κεφαλαίου και φτάνει μέχρι την κοινωνικοποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Για όλες αυτές τις παρεμβάσεις θα υπάρχουν πολλά τεχνικά ζητήματα, και ζητήματα αποτελεσματικότητας. Ένας άλλος συσχετισμός δυνάμεων που θα θέλει το χρηματοπιστωτικό σύστημα να παίξει έναν πολύ διαφορετικό ρόλο, να  εξυπηρετήσει τις ανάγκες των πολλών, οφείλει να μην το ξεχνά αυτό.

Αλλά η ιδεολογία της φυσικότητας των αγορών, ως μια εξωτερική δύναμη πάνω από εμάς που μας επηρεάζει χωρίς να μπορούμε να την επηρεάσουμε, έχει δημιουργήσει πολλά εμπόδια για τη στρατηγική της αριστεράς. Δεν είναι πάντα εύκολο να αντιμετωπίσεις μια ιδεολογία αποκλειστικά στο πεδίο της ιδεολογίας. Γι’ αυτό η πράξη του Tρισέ έχει τόση σημασία. Αναδεικνύει πρακτικά ότι δεν αντιμετωπίζουμε ένα φυσικό φαινόμενο που δεν σηκώνει πολιτικές παρεμβάσεις. Και αυτό εν δυνάμει μπορεί να παίξει μεγαλύτερο ρόλο αποδόμησης της φιλελεύθερης πολιτικής οικονομίας από χιλιάδες ιδεολογικά κείμενα δικά μας. Και γι’ αυτό του οφείλουμε ένα ευχαριστώ.

Advertisements

6 Σχόλια so far
Σχολιάστε

καλά είμαστε με τα καλά μας. Ευχαριστώ στον Τριτσέ;;; Γιατί παρακαλώ; Γιατί δανείζει με 1% τις τ΄ρπαεζες για να δανείζουν μετά το ελληνικό δημόσιο με 7%. Αυτό το λέμε αποδόμηση του νεοφιλελευθερισμού; Διαβάζω και δεν πιστεύω στα μάτια μου. Αυτό δεν ήταν που καταγγεέλι ο ΣΥΡΙΖΑ εδώ και μήνες; Την απάτη με τα επιτόκια, τα χαρισμένα λεφτά στις τραπεζες. Ελεος πια με τις ανοησίες

Σχόλιο από Μαραγκός

Με συγχωρείτε σύντροφοι για το ύφος αλλά είσαστε σίγουροι ότι ξέρετε να διαβάζετε πολιτικά κείμενα; Καταλάβατε ότι ο Τσακαλώτος επιχειρηματολογεί για το αν ο Τρισέ είναι ένας καλός άνθρωπος που χρηματοδοτεί τις ελληνικές τράπεζες; Άρτσι μπούρτζι δλδ. Ο Τσακαλώτος καταρίπτει τον ισχυρισμό που χρησιμοποιούν όλοι οι νεοφιλελεύθεροι, κεντροαριστεροί και κεντροδεξιοί, ότι στην Ευρώπη απουσιάζει η πολιτική και όλα τα κάνουν οι αόρατες δυνάμεις της αγοράς. Εξηγεί με ένα πολύ καλό παράδειγμα, του Τρισέ, ότι είναι πολιτική η κρίση όπως πολιτικά είναι τα μέτρα της Ε.Ε. και της ΕΚΤ. Μόνο εσείς δεν καταλάβατε το επιχείρημα, γιατί από τη στιγμή που δημοσιεύθηκε το άρθρο του Ευκλείδη χρησιμοποίησαν το επιχείρημά του πολλοί αριστεροί οικονομολόγοι, όπως και στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ.
Χ.Π.

Σχόλιο από Χ.Π.

Να χαίρεστε τον Τρισέ σας

Σχόλιο από Κ. Ρουσίτης

Παιδιά είμαι ο Τρισέ! Χαίρομαι πολύ με αυτά που διαβάζω! Πολύ καλά το καταλάβατε υπάρχει ένα συνεχές που αρχίζει από την απόφαση μου, περνάει στη φορολόγηση χρηματοπιστωτικών συναλλαγών, συνεχίζει με περιορισμούς στις κινήσεις κεφαλαίου και φτάνει μέχρι την κοινωνικοποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος και τη σοσιαλιστική επανάσταση!
Hasta la victoria siempre!Venceremos!!!

Σχόλιο από Trise

O Trise είναι φίδι και προδότης!!!
Εξυπηρετεί τα συμφέροντα των κομμουνιστών!!!!
Τάσσεται με τους καταπιεσμένους και βάζει φρένο στην συσσώρευση του κεφαλαίου! Αποτελεί άμεση απειλή για την πορεία του καπιταλισμού!!

Σχόλιο από merkel

Είναι δύσκολο κάποιοι αρτηριοσκληρωτικοί να καταλάβουν τι θέλει να πει ο Τσακαλώτος. Εδώ είναι εύστοχος και δίνει μία απάντηση στους υπέρμαχους των «ανοικτών» και «»»»ελεύθερων»»»» αγορών.

Σχόλιο από Tobin




Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s



Αρέσει σε %d bloggers: