Για την εξέγερση στη Βρετανία

Του ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ-ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Έχει περάσει σχεδόν ένας χρόνος απ΄ όταν ο ηγέτης των Φιλελεύθερων Νικ Κλεγκ προβαλλόταν περίπου σαν η ελπίδα των φτωχών και των μειονοτήτων. Μέσα σε ένα χρόνο, η συγκυβέρνηση Κάμερον-Κλεγκ τριπλασίασε τα δίδακτρα στα Πανεπιστήμια, είδε απαθής τη νεανική ανεργία να πιάνει ρεκόρ 15ετίας,  κυνήγησε τους δημοσίους υπαλλήλους, εξήγγειλε πρωτοφανείς περικοπές και αναμετριέται ακόμα με ένα σκάνδαλο διεθνών διαστάσεων (Μέρντοχ), λόγω της εμπλοκής σε αυτό πολιτικών, αλλά και αξιωματικών της αστυνομίας. Ο φόνος του Μαρκ Ντάγκαν από αστυνομικούς, σε μια περιοχή που αν είσαι μαύρος ελέγχεσαι εφτά φορές συχνότερα απ’ό,τι αν είσαι λευκός, στάθηκε αφορμή όλα αυτά να «διαβαστούν» απ΄ την αρχή – και μ΄ όση βία δεν ξαναντίκρυσε η χώρα εδώ και τρεις δεκαετίες.

Μόλις πέρσι, λοιπόν, ο Κλεγκ ήταν για τον Guardian ο Βρετανός Γκεβάρα – με διαφορά ο πιο ευαίσθητος, κοινωνικά, από τους Κάμερον και Μπράουν. Ένα χρόνο μετά, κι ενώ ολόκληρη η Ευρώπη μιλά για εξέγερση, ο παρά λίγο «Τσε» δεν βλέπει άλλο από «βία και ληστείες χωρίς καμιά σχέση με τη δολοφονία». Καθώς δε και ο διόλου φιλελεύθερος Κάμερον ανακαλύπτει την αιτία των «δεινών» της τελευταίας εβδομάδας …στο twitter, η συνταγή του κυβερνητικού τους συνασπισμού καταλήγει μάλλον προβλέψιμη: ανάθεση του κοινωνικού ζητήματος στην αστυνομία, αναγωγή των ταπεινότερων αντανακλαστικών («πυροβολήστε τους ταραξίες») σε άποψη του «μέσου πολίτη» – συνέχιση, τελικά, της ίδιας αντικοινωνικής πολιτικής.

Ποια εναλλακτική λύση μπορεί να προσφέρει στη βρετανική κοινωνία η σημερινή πολιτική σκηνή;

*

Όσα συμβαίνουν τις τελευταίες μέρες στη Βρετανία δεν συνιστούν ιδεώδη εξέγερση για μια πιο δίκαιη κοινωνία: ιδεώδεις εξεγέρσεις υπάρχουν μόνο στη σφαίρα της φαντασίας. Το μείζον, λοιπόν, είναι η επανάληψη της «παράδοσης» της Γαλλίας (2005) και της Ελλάδας (2008 και 2011), τόσο σε κοινωνικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο. Εστιάζοντας στις πιο αντικοινωνικές όψεις ενός φαινομένου που μόνο στο εξωτερικό αναγνωρίζεται δίχως δεύτερη σκέψη ως κοινωνικό, το πολιτικό προσωπικό (και) της Βρετανίας αρνείται να αναμετρηθεί με την πιο κοινότοπη διαπίστωση: ότι μια εκτεταμένη -χρονικά, γεωγραφικά και κοινωνικά-, μαζική και βίαιη άρνηση του συμβιβασμού στο πεδίο του νόμου (τι άλλο συμβαίνει αυτές τις μέρες στη χώρα – και τι άλλο είναι μια εξέγερση;) μαρτυρά σοβαρή διάρρρηξη του κοινωνικού δεσμού και μια εξίσου σοβαρή διάσταση κράτους και κοινωνίας, αδύνατο να καλυφθούν διά ροπάλου ή με την απαγόρευση του facebook.

Είναι γι’ αυτό που οι λεονταρισμοί του Κάμερον («οι ταραξίες θα νιώσουν πάνω τους το χέρι του νόμου») δεν απηχούν παρά μια στρατηγική διαχείρισης της κρίσης, κοινή σε ολόκληρη την Ευρώπη, και με ήδη ειλημμένη θέση στο δίλημμα «Δημοκρατία ή Αγορά». Με διαφορετική διατύπωση: μια ραγδαία μετατόπιση των πολιτικών συστημάτων, από έναν πάλαι ποτέ «συμβολαιακό» φιλελευθερισμό σε έναν «μπλοκαρισμένο φιλελευθερισμό»-νεοσυντηρητισμό, που παραιτείται από οποιαδήποτε απόπειρα ορθολογικής εξήγησης των τεκταινομένων – άρα και αντιμετώπισής τους με ένα πολιτικό ρεπερτόριο διαφορετικό από τη βία, το χαφιεδισμό και το μιντιακό λιντσάρισμα. Προφανής συνέπεια: ο πολιτικά φιλελεύθερος Κλεγκ και η κατά παράδοση κεντρομόλος πολιτική σκηνή της Βρετανίας μετακομίζουν σήμερα ολοένα και πιο κοντά στον αντιφιλελευθερισμό της ακροδεξιάς, στο όνομα της δημοκρατίας, της ασφάλειας, του πολιτισμού και …του τουρισμού.

Η περιθωριακή, μέχρι στιγμής, βρετανική ακροδεξιά πανηγυρίζει σήμερα για τη δικαίωσή της («οι πολυφυλετικές κοινωνίες εγκυμονούν το χάος»), προσπερνώντας τη λεπτομέρεια ότι το χάος πυροδοτήθηκε με τη δολοφονία ενός μαύρου από αστυνομικό. Φυσικά δεν μένει στα επιχειρήματα: οργανώνει πολιτοφυλακές, ξεσπαθώνει κατά των μαύρων και διακηρύσσει ότι «τώρα είναι η ώρα της». «Αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς», δήλωνε προ ημερών μειλίχια ο Νικ Γκρίφιν του ΒΝP, «πρέπει να πούμε στους μαύρους ότι δικαίως παραπονιούνται πως δεν έχουν μέλλον στη Βρετανία. Πράγματι, δεν έχουν».

Δεν ήταν ο Γκρίφιν, ωστόσο, αυτός που υπαγόρευσε τα ψέματα της Επιτροπής Παραπόνων της Αστυνομίας, ότι ο δολοφονημένος πυροβόλησε, δήθεν, πριν σκοτωθεί – ψέματα με τα οποία γέμισαν τις πρώτες ώρες τα ΜΜΕ. Πολύ περισσότερο, δεν είναι ο Γκρίφιν αυτός που έκτοτε πρωτοστατεί στην κατασκευή μιας ακραία φοβικής κοινής γνώμης∙ από τη διαδικασία αυτή κερδίζει πρωτίστως ο Κάμερον, σε μια εποχή που  η κυβέρνησή του επιζητά διακαώς τη συναίνεση στο πρόγραμμα λιτότητας που έχει εξαγγείλει. Σε εποχές κρίσης, ο βρετανός πρωθυπουργός φροντίζει απλά το κράτος «να κάνει καλά τη δουλειά του»: να προστατεύει τον πλούτο των πλουσίων και να οργανώνει τη βία κατά των «επικίνδυνων» – είτε πρόκειται για τους φτωχούς, είτε για όσους βλέπουν στο χάος ένα εισιτήριο για το μαγικό κόσμο του εμπορεύματος. Αυτός είναι και ο βασικότερος λόγος οι Βρετανοί να μη συνταχθούν με το Κόμμα της Τάξης∙ στην υπόθεση αυτή η βρετανική αριστερά έχει να συνεισφέρει το λιθαράκι της.

Πηγη : Red NoteBook


Το «έθνος» θέλει κυβέρνηση, η κοινωνία πραγματική δημοκρατία

ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ-ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Μπορεί να στοιχηματίσει κανείς με ασφάλεια: από το 1974 και μετά, αποκλείεται να υπήρξε πρωθυπουργός που μέσα σε ένα διάγγελμα δύο λεπτών και έξι δευτερολέπτων να έκανε τόσες δραματικές επικλήσεις στη χώρα, την πατρίδα και το έθνος, την ίδια στιγμή που μια τόσο ευρεία κοινωνική πλειοψηφία ήταν τόσο εξαγριωμένη εναντίον του και εναντίον της κυβέρνησής του.Αυτή η κραυγαλέα αντίφαση δεν μπορεί, βεβαίως, να καλυφθεί με κανέναν ανασχηματισμό. Το προεξοφλεί ο ίδιος ο Παπανδρέου: σήμερα δηλώνοντας  αποφασισμένος να συνεχίσει στον ίδιο δρόμο και χτες υπερασπιζόμενος τον υπουργό Οικονομικών, με το (εύλογο) επιχείρημα ότι οι ενέργειές του εμπίπτουν στο σχεδιασμό ολόκληρης της κυβέρνησης. Συνέχεια


Πολιτική χειραφέτηση ή πρωτογονισμός;
ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ-ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ
Το χειμώνα του 2009, η Νεολαία (υποτίθεται) του ΛΑ.Ο.Σ διοργάνωσε διαδήλωση με κατεύθυνση προς το γραφείο της Θάλειας Δραγώνα. Οι διαδηλωτές ζητούσαν την αποπομπή της Δραγώνα από τη θέση της ειδικής γραμματέως του υπουργείου Παιδείας, με τον ισχυρισμό ότι στο έργο της (το οποίο αγνοούσαν και παραποιούσαν) υποστηρίζει «ανθελληνικές θέσεις». Δεν επρόκειτο για μια διαδήλωση σαν όλες τις άλλες –και δεν αναφέρομαι στο περιεχόμενο. Η διαφορά εδώ ήταν ότι, αντί να απευθύνονται στην κυβέρνηση, που είχε τη δικαιοδοσία να αποφασίσει υπέρ ή κατά του αιτήματός τους, οι διαδηλωτές (για πρώτη φορά έπειτα από δεκαετίες, νομίζω) στοχοποιούσαν με ωμή αμεσότητα συγκεκριμένο πρόσωπο και τον επαγγελματικό του χώρο, προκειμένου να καταδειχτεί η διαφωνία τους με συγκεκριμένες ιδέες και συγκεκριμένη πολιτική.

Συνέχεια



Τίνος το όνομα είναι ο Αλέξης Μητρόπουλος (ΑΥΓΗ, 21.9.2010)

ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ-ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Στην έξοχη πραγμάτευσή του των μετεπαναστατικών ταξικών συγκρούσεων στη Γαλλία, ο Μαρξ παρακολουθεί την ανάρρηση του Λουδοβίκου Ναπολέοντα στην εξουσία. «Ο Ναπολέων», μας λέει, «δεν ήταν ένα πρόσωπο, αλλά ένα πρόγραμμα»: μόνο έτσι μπορεί να εξηγηθεί πώς συνέβη «ο πιο απλοϊκός άνθρωπος στη Γαλλία ν’αποχτήσει την πιο πολλαπλή σημασία», να γίνει δηλαδή «το συλλογικό όνομα όλων των συνασπισμένων ενάντια στην αστική δημοκρατία κομμάτων».

Συνέχεια



ΕΚΛΟΓΕΣ (ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΙΣ, 3.9.2010)

ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ-ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Σταχυολογώντας τις συνηθέστερες παρεκκλίσεις ενός κόμματος της αριστεράς από τον ιδρυτικό του στόχο, αυτόν της κοινωνικής αλλαγής, η Μάρτα Χάρνεκερ εντοπίζει, ως βασικότερες, την απουσία εναλλακτικών προτάσεων (αιτιολογούμενη συνήθως με το επιχείρημα ότι η πολιτική είναι «η τέχνη του εφικτού»), την μόνιμη επίκληση στην «υπευθυνότητα» και την έμφαση στη μη συγκρουσιακή λογική (εδώ η «εύρυθμη λειτουργία» του κρατικού μηχανισμού θεωρείται το άλφα και το ωμέγα της δημοκρατίας) και, τέλος, την αγωνία να καταληφθούν θέσεις εντός των θεσμών χωρίς αυτές να κερδηθούν (εδώ υποτίθεται ότι μπορούμε να κερδίσουμε το παιχνίδι, χωρίς όμως να αλλάξουμε τους κανόνες του. Ακόμα χειρότερα: ειδικά αν δεν προσπαθήσουμε να τους αλλάξουμε).

Συνέχεια



ΕΞΤΡΕΜΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ (ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΥΓΗΣ, 25.6.2010)

ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ-ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Επιχειρώντας προ ημερών μια ερμηνεία των δημοσκοπικών αντοχών του ΛΑ.Ο.Σ, παρά τη συναυτουργία του στη θεραπεία-σοκ κυβέρνησης και ΔΝΤ, αναφερόμασταν μεταξύ άλλων στις «ευαισθησίες ενός ισχυρού στον δημόσιο λόγο πολιτισμικού φιλελευθερισμού, που σοκάρεται με τις ρατσιστικές κορόνες του ΛΑ.Ο.Σ, τον ανταγωνίζεται ωστόσο σε “ριζοσπαστισμό” απέναντι στην αριστερά, όσες φορές η τελευταία πολιτεύεται ως δύναμη ανταγωνιστική» (Εποχή, 2/5/2010).

Συνέχεια



Ενα (αλλο) κομμα ειναι εφικτο (ΜΑΡΞΙΣΤΙΚΗ ΦΩΝΗ, MAIΟΣ 2010)

ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ-ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Δεν θα ανακαλύπταμε την Αμερική αν διαπιστώναμε ότι, ανάμεσα στο πέμπτο και το έκτο συνέδριο του Συνασπισμού, έχει μεσολαβήσει μια ….κοσμογονία: δημοσκοπική έκρηξη του ΣΥΡΙΖΑ, εξέγερση, πολύμηνη κρίση της ριζοσπαστικής Αριστεράς, αδιαφιλονίκητη κυριαρχία του ΠΑΣΟΚ συμβατή με την άνοδο της ακροδεξιάς, ραγδαία εκδίπλωση της οικονομικής κρίσης και προσφυγή στο ΔΝΤ, σημάδια εξάντλησης του «συμβολαίου» του ΠΑΣΟΚ με την κοινωνία. Όταν τα πάντα αλλάζουν –τίποτα το πρωτότυπο κι εδώ- ένα κόμμα της Αριστεράς δε νοείται να παραμένει το ίδιο, ιδίως όταν οι αλλαγές αφορούν, όχι τα τελευταία δύο χρόνια, αλλά τη «σύντομη» εικοσαετία από την (αυτοτελή) συγκρότησή του.

Ξεκινάμε με τα αυτονόητα για έναν τουλάχιστον λόγο: διότι εξηγούν, γιατί ειδικά αυτό το συνέδριο του Συνασπισμού, δεν θα είναι μια διαδικασία που απλώς θα εκλέξει τη νέα ηγεσία του, άρα δεν αφορά μόνο τον Συνασπισμό και έτσι δεν αποτελεί «εσωστρεφή» διαδικασία.

Η τελευταία πυκνή διετία μας παρείχε άφθονα συμπεράσματα και το συνέδριο καλείται, ως το κατεξοχήν αρμόδιο, να τα κάνει πολιτική. Αν τα συνοψίζαμε, θα λέγαμε ότι το κόμμα μας, όπως φτιάχτηκε (με το υλικό της ήττας του ’89-’91) και παρά τις όποιες αρετές του, δεν μπορεί να παρέμβει αποτελεσματικά και να οργανώσει αυτό που σήμερα είναι η εργασία, αδυνατεί να εξισορροπήσει την πίεση που ασκούν στην Αριστερά τα ιδιωτικά ΜΜΕ από καταβολής τους, δεν έχει βρει την ισορροπία ανάμεσα στην άσκηση πίεσης προς το ΠΑΣΟΚ και την εθελούσια αφομοίωση από αυτό (μολονότι τελευταία τα πηγαίνει σαφώς καλύτερα) και εξακολουθεί να χρωστά στα μέλη του ένα σχέδιο μαζικής εμπλοκής τους στη ζωή του Συνασπισμού και του ΣΥΡΙΖΑ, που θα παίρνει επιτέλους υπ’όψη ότι α) τα κόμματα δεν είναι πια αυτό που ήταν και β) ότι ειδικά το δικό μας κόμμα θα συνεχίσει να δίνει μάχες χαρακωμάτων (εντός) και επιβίωσης (εκτός), αν κρατήσει τα χαρακτηριστικά ενός ομόσπονδου εκλογικού μηχανισμού, καθετοποιημένου, με τάσεις χωρίς ιδεολογική συνοχή και μέλη αδιάφορα (για) και αποκλεισμένα από οτιδήποτε πέραν των άμεσων οργανωτικών καθηκόντων στα του οίκου τους.

Μήπως είναι πολλά όλα αυτά για ένα συνέδριο του Συνασπισμού; Μήπως σημαίνουν τελικά ένα άλλο κόμμα και έναν άλλο ΣΥΡΙΖΑ; Στο πρόσφατο συνέδριο της Νεολαίας Συνασπισμού θέσαμε ήδη το ερώτημα, συμβάλλοντας, εκ των πραγμάτων, στην απάντηση.